Anasayfa / Uygulama Alanları / İklimlendirme ve HVAC / Serbest Soğutma (Free Cooling)
Serbest Soğutma (Free Cooling)
Dış hava uygunken chiller devre dışı kalır, enerji düşer.
Veri merkezleri, üretim tesisleri ve büyük binalar kışın da soğutma ister; sunucular, makineler ve iç yükler mevsim tanımaz. Dışarısı 5°C iken soğutma için kompresör çalıştırmak, buzdolabını kar üstüne koyup fişe takmaya benzer. Serbest soğutma, dış havanın soğuk olduğu saatlerde kuleyi veya kuru soğutucuyu doğrudan kullanır; chiller kompresörü durur, yalnızca pompalar ve fanlar çalışır.
Nasıl çalışır
Adım adım serbest soğutma (free cooling)
- Dış hava sıcaklığı izlenirKontrol sistemi, dış yaş termometre sıcaklığını sürekli ölçer.
- Eşik altında mod değişirKule suyu, bina soğutma suyunu doğrudan soğutabilecek seviyeye indiğinde vanalar serbest soğutma moduna geçer.
- Isı eşanjör üzerinden atılırBina devresinin ısısı plakalı eşanjörde kule/kuru soğutucu devresine aktarılır. Chiller bypass edilir.
- Kısmi modAra mevsimde chiller kısmi yükte çalışırken serbest soğutma yükün bir kısmını üstlenir.
Faydası
Bu kurgu size ne kazandırır?
- Kompresör dururSoğutma enerjisinin büyük kısmı kompresörde harcanır. Serbest soğutmada bu tüketim ortadan kalkar.
- Yıllık tasarruf yüksekİklime bağlı olarak yılın 2.000-4.000 saatinde serbest soğutma mümkündür; elektrik faturasında ciddi düşüş olur.
- Chiller ömrü uzarKompresör çalışma saati azalır; bakım aralığı ve ömür uzar.
- Yedeklilik sağlarChiller arızasında kış koşullarında sistem serbest soğutma ile çalışmaya devam edebilir.
Teknik notlar
Tipik değerler
| Dış kaynak | 8-13°C kule/kuru soğutucu suyu |
|---|---|
| Bina devresi | 14°C dönüş / 9°C gidiş |
| Yaklaşım | 1-2°C |
| Plaka malzemesi | AISI 316 |
| Kontrol | Otomatik mod geçişli vana grubu |
Değerler tipik uygulamalar içindir; kesin seçim proje debisi, sıcaklık farkı ve akışkan analizine göre yapılır.
Dikkat
Sahada en sık yapılan hatalar
- Yaklaşım sıcaklığı ne kadar küçükse serbest soğutma saati o kadar artar; plaka sayısı buna göre seçilmelidir.
- Dış devre donma riskine karşı glikollü olmalıdır; glikol viskozitesi hesaba katılmalıdır.
- Mod geçişleri kademeli olmalıdır; ani geçiş sistemde sıcaklık salınımı yaratır.
İklimlendirme ve HVAC · diğer uygulamalar