TEKNİK REHBER
Denge kabı ve buffer tank: seçim, ölçü ve hesap rehberi
Denge kabı (hidrolik denge kabı, hidrolik ayrıştırıcı) kazan devresi ile ısıtma devresini hidrolik olarak birbirinden ayırır. Buffer tank ise sisteme su hacmi ekleyerek cihazın sık sık durup kalkmasını engeller. İkisi farklı işler yapar ve çoğu tesisatta ikisine birden ihtiyaç duyulur.
Denge kabı ne işe yarar?
Kazan tarafında bir pompa, ısıtma devrelerinde başka pompalar vardır. Bu pompalar aynı hat üzerinde birbirini etkiler: biri devreye girdiğinde diğerinin debisi değişir. Denge kabı, iki tarafı ortak bir hacimde buluşturarak debileri birbirinden bağımsız hale getirir. Kazan kendi sabit debisini görür, ısıtma devreleri kendi ihtiyacını çeker.
İkinci işlevi kısa çevrimi (short cycling) önlemektir. Isıtma tarafı az su çektiğinde kazan suyu kabın içinden geri döner; kazan minimum debisini kaybetmez, sürekli yanıp sönmez. Bu, yakıt tüketimini ve cihaz aşınmasını doğrudan azaltır.
Üçüncüsü, kabın içinde akış hızı düştüğü için hava yukarı çıkar, tortu dibe çöker. Üstteki purjör ve alttaki tahliye vanasıyla denge kabı aynı zamanda basit bir separatör görevi görür.
Buffer tank ne işe yarar?
Isı pompaları ve modülasyon aralığı dar cihazlar, sistemdeki su hacmi yetersizse dakikada birkaç kez devreye girip çıkar. Her kalkış kompresörü yorar ve verimi düşürür. Buffer tank sisteme hacim ekleyerek çalışma süresini uzatır.
Isı pompası üreticileri genellikle kW başına 10–20 litre sistem hacmi ister. Mevcut tesisatın hacmi (borular + radyatörler) bu değerin altındaysa aradaki fark kadar buffer tank konur. Defrost (buz çözme) çevrimi olan cihazlarda tank aynı zamanda o an gereken ısıyı da sağlar.
Denge kabı mı, buffer tank mı?
| İhtiyaç | Çözüm |
|---|
| Pompalar birbirini etkiliyor | Denge kabı |
| Kazan sık yanıp sönüyor | Denge kabı |
| Isı pompası sık kalkıp duruyor | Buffer tank |
| Sistem su hacmi yetersiz | Buffer tank |
| Her ikisi birden | Buffer tank görevi de gören büyük hacimli denge kabı |
Ölçülendirme
Denge kabının çapını belirleyen şey, içindeki düşey akış hızıdır. Hız yaklaşık 0,1 m/s civarında tutulur; bunun üzerine çıkıldığında iki devre birbirine karışır ve kabın ayırma işlevi bozulur. Pratikte kap çapı, bağlantı çapının üç katı civarında olur.
Yükseklik ise bağlantılar arasında yeterli mesafeyi bırakacak şekilde seçilir; üstte hava toplanma hacmi, altta tortu çökeltme hacmi kalmalıdır. Bağlantı ağızları genellikle hat çapına eşit veya bir kademe büyüktür.
Buffer tank hacmi ise cihazın minimum çalışma süresine göre bulunur: kapasite, sıcaklık farkı ve istenen çalışma süresi bilinirse gereken litre doğrudan hesaplanır. Isı pompalarında pratik başlangıç noktası kW başına 15 litredir.
Bağlantı hataları
- Debileri eşitlemek: Kazan tarafı debisi ısıtma tarafından büyük olmalıdır; tersi olursa dönüş suyu gidişe karışır ve gidiş sıcaklığı düşer.
- Yalıtımsız bırakmak: Yalıtılmamış kap ciddi ısı kaybeder ve yoğuşma yapar.
- Purjör ve tahliye koymamak: Kabın hava ve tortu ayırma işlevi kullanılmadan bırakılır.
- Sensörü yanlış yere koymak: Buffer tankta sensör, kontrol stratejisine göre üst veya orta seviyeye konur; yanlış konum cihazı yanlış yonetir.
Vefa Heat'ten temin
Vefa Heat denge kabı, hidrolik ayrıştırıcı ve buffer tankı projeye göre imal eder: hacim, bağlantı çapı ve yönü, yalıtım ve sensör kovanları tesisatınıza göre belirlenir. Paket tip denge kabı seçenekleri de mevcuttur. Devrenin tamamını tek üreticiden almak isterseniz separatör ve eşanjör tarafını da birlikte boyutlandırırız.
Kapasite, debi ve sıcaklık bilgilerinizi iletin; seçim tablosundan uygun modeli çıkarıp aynı gün paylaşalım.
